Konsumenckie postępowanie upadłościowe – dowiedz się, jak przebiega upadłość etap po etapie

Data aktualizacji: 28.06.2022
24.06.2022
24.06.2022

Gdy popadamy w tarapaty finansowe i nie dajemy rady spłacać długów, może nas uratować konsumenckie postępowanie upadłościowe. Wiele osób obawia się jednak, że to bardzo skomplikowana procedura prawna, w której łatwo się pogubić. Faktycznie – postępowanie to składa się z wielu czynności regulowanych przepisami. Dlatego warto prześledzić całą procedurę prawną i przygotować się na poszczególne etapy postępowania upadłościowego.

  • Konsumenckie postępowanie upadłościowe składa się z 3 etapów: postępowania w sprawie ogłoszenia upadłości, właściwego postępowania upadłościowego oraz zatwierdzenia przez sąd planu spłaty lub umorzenia zadłużenia.
  • W postępowaniu w sprawie ogłoszenia upadłości sąd przyjmuje wniosek o upadłość lub go odrzuca.
  • Syndyk sporządza listę wierzytelności, likwiduje masę upadłościową oraz przedkłada sądowi plan spłaty wierzycieli.
  • Postępowanie kończy zatwierdzenie przez sąd planu spłaty lub umorzenie (umorzenie warunkowe) bez planu spłaty.
  • Upadłość konsumencka kancelaria – uniknij błędów formalnych i szybciej uwolnij się od długów

Prawo upadłościowe w pigułce – na czym polega ogłoszenie upadłości

Upadłość konsumencka to specjalna procedura prawna, która umożliwia osobom fizycznym ogłoszenie bankructwa i uzyskanie całkowitego oddłużenia.

O upadłość konsumencką może się starać każdy, kto:

  • Jest osobą fizyczną, czyli nie prowadzi działalności gospodarczej (z wyjątkiem jednoosobowych działalności gospodarczych).
  • Jest niewypłacalny, czyli nie jest w stanie regulować swoich zobowiązań wobec wierzycieli od co najmniej 3 miesięcy.
  • Ma zobowiązania przekraczające wartość majątku, a stan ten utrzymuje się powyżej 24 miesięcy.

Warunkiem starania się o upadłość przed polskim sądem jest też to, że upadły na stałe zamieszkuje i zarobkuje w Polsce. Jeśli więc przebywasz lub pracujesz poza Polską, sprawdź, czy możesz starać się tu o upadłość.

Jak wygląda przebieg postępowania upadłościowego – etapy

Procedura upadłości konsumenckiej składa się z 3 głównych etapów:

  1. Postępowanie w sprawie ogłoszenia upadłości, w którym sąd ogłasza upadłość konsumencką.
  2. Właściwe postępowanie upadłościowe z udziałem syndyka, który ustala listę wierzycieli, likwiduje majątek upadłego oraz przygotowuje projekt planu spłaty wierzycieli lub umorzenia długów.
  3. Zatwierdzenie przez sąd planu spłaty lub umorzenie zadłużenia bez planu spłaty (lub umorzenie warunkowe).

Gdy upadły zrealizuje plan spłaty lub uzyska całkowite umorzenie długów, pozbywa się ostatecznie wszystkich zobowiązań wobec wierzycieli.

Jak dokładnie przebiegają poszczególne etapy upadłości konsumenckiej?

1.   Złożenie wniosku o upadłość

Pierwszym krokiem do uzyskania upadłości konsumenckiej jest złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Wniosek taki składa upadły. Wniosku nie może złożyć wierzyciel konsumenta.

Wniosek upadłościowy należy wypełnić na formularzu. Składa się go w Sądzie Rejonowym właściwym dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy. Od grudnia 2021 r. postępowanie o upadłość konsumencką toczy się poprzez system elektroniczny – Krajowy Rejestr Zadłużonych.

Warto podkreślić, że ustawa o Prawie Upadłościowym po nowelizacji z roku 2020 nie określa już przeszkód w złożeniu wniosku. Wniosek o upadłość mogą złożyć więc także osoby, które doprowadziły do niewypłacalności z własnej winy.

2.    Rozpatrzenie wniosku przez sąd

Gdy wniosek zostanie przyjęty, sąd rozpatruje, czy wnioskodawca spełnia warunki, aby ogłosić w jego sprawie upadłość. I tu możliwe są 2 scenariusze:

  • Sąd może odrzucić lub oddalić wniosek, co zamyka wnioskodawcy drogę do uzyskania upadłości konsumenckiej.
  • Sąd może zatwierdzić wniosek i ogłosić upadłość konsumencką wnioskodawcy.

Postanowienie o ogłoszeniu upadłości zostaje podane do publicznej wiadomości w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości.

3.    Sporządzenie listy wierzytelności

Po ogłoszeniu upadłości przez sąd rozpoczyna się etap właściwego postępowania upadłościowego. Sprawa zostaje przekazana syndykowi, który gromadzi informacje o wszelkich zobowiązaniach finansowych upadłego, aby sporządzić ostateczną listę wierzytelności.

Na tym etapie każdy z wierzycieli upadłego ma prawo do 30 dni od ogłoszenia upadłości zgłosić syndykowi swoje roszczenie. Wierzyciel musi zgłosić się do syndyka, zanim ten złoży do sądu projekt planu spłaty zadłużenia. Potem wierzyciel nie może domagać się już zaspokojenia swoich roszczeń.

Syndyk przekazuje listę wierzytelności sądowi. Lista wierzytelności zostaje także ogłoszona w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Warto dodać, że po ogłoszeniu listy wierzytelności prawo daje wierzycielom 2 tygodnie na złożenie sprzeciwu wobec zakresu wierzytelności lub wobec odmowy uznania wierzytelności. Sprzeciw taki rozstrzyga sędzia-komisarz, który ostatecznie zatwierdza listę wierzytelności.

4.    Likwidacja masy upadłościowej

Podczas postępowania właściwego cały majątek dłużnika staje się masą upadłościową, która zostanie przeznaczona na spłatę wierzycieli oraz na pokrycie kosztów postępowania. Do masy upadłościowej włączone zostanie także wynagrodzenie, jakie otrzymuje dłużnik z umowy o pracę.

Zarząd nad masą upadłościową sprawuje syndyk. Do 30 dni od ogłoszenia upadłości syndyk sporządza spis inwentarza, szacuje jego wartość oraz przedstawia plan likwidacji masy upadłościowej.

Trzeba pamiętać, że syndyk działa w tym zakresie zgodnie z przepisami, które chronią upadłego. Syndyk nie może włączyć do masy m.in. przedmiotów codziennego użytku i przedmiotów niezbędnych do pracy zarobkowej. Musi także pozostawić z wynagrodzenia kwotę wolną, która pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych upadłego i jego rodziny (np. wynajem mieszkania).

5.    Plan spłaty wierzycieli

W następnym kroku syndyk sporządza plan spłaty wierzycieli i przedstawia go sądowi. Plan spłaty zawiera informację:

  • Jak zlicytowana masa upadłości zostanie rozdzielona pomiędzy wierzycieli.
  • Jak długo upadły będzie spłacał zobowiązania wobec wierzycieli, którzy nie zostali zaspokojeni z likwidacji masy upadłościowej.

Plan spłaty wierzycieli zgodnie z przepisami może wynieść od roku do maksymalnie 3 lat. Jednak w przypadku, gdy upadły przyczynił się do niewypłacalności, sąd może wydłużyć spłatę do maksymalnie 7 lat.

Kiedy kończy się konsumenckie postępowanie upadłościowe?

Ostateczną decyzję o zakończeniu postępowania podejmuje sąd. Najczęściej przychyla się on do planu spłat opracowanego przez syndyka.

W momencie, gdy sąd zatwierdza opracowany przez syndyka plan spłaty zadłużenia, postępowanie to dobiega końca. Upadły odzyskuje zarząd nad swoim majątkiem i jest zobowiązany do realizacji planu spłaty.

Przez cały ten okres sąd kontroluje, czy dłużnik realizuje plan spłaty. Dlatego raz w roku upadły musi przedstawić sądowi sprawozdanie, które zawiera:

  • osiągnięte przychody,
  • spłacone kwoty,
  • nabyte składniki majątku.

Gdy upadły zrealizuje plan spłaty, sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty wierzycieli. Oznacza to pełne oddłużenie. Od tej pory wszelkie zobowiązania powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości zostają umorzone. Nawet te, które nie zostały zgłoszone w toku postępowania upadłościowego.

Upadłość konsumencka – umorzenie długów bez planu spłaty

W szczególnych przypadkach sąd może całkowicie umorzyć zadłużenie bez planu spłaty. Dzieje się tak, gdy dłużnik nie dysponuje żadnym majątkiem, z którego mógłby spłacić wierzycieli.  Z kolei jego sytuacja życiowa nie pozwala w przyszłości na pozyskanie środków na realizację planu spłaty (np. zaawansowany wiek lub trwałe kalectwo).

Sąd może także umorzyć długi warunkowo, zakładając, że sytuacja życiowa upadłego może się zmienić i będzie on w stanie spłacać zadłużenie. Wtedy do 5 lat wierzyciel (a także sam upadły) ma prawo złożyć wniosek o ustalenie planu spłaty. Po 5 latach upadły uzyskuje całkowite umorzenie długów.

Konsumenckie postepowanie upadłościowe – skorzystaj ze wsparcia

Teraz już wiesz, z jakich etapów składa się postępowanie upadłościowe. Możesz wykonać pierwszy krok i złożyć wniosek upadłościowy. Jednak nie musisz działać w pojedynkę. Doświadczony prawnik poprowadzi Cię krok po kroku i będzie zabezpieczał Twoje interesy podczas postępowania upadłościowego. Skontaktuj się z nami jeśli potrzebujesz pomocy w oddłużeniu.

Zrób pierwszy krok w stronę życia bez długów

Umów się na bezpłatną konsultację w naszej kancelarii prawnej

O autorze

Radca prawny Kamila Punko autor

Kamila Puńko

Radca Prawny

Wspólnik Kancelarii Adwokacko Radcowskiej Anczewska i Puńko we Wrocławiu. Jako radca prawny pomaga głównie w sprawach związanych z obszarem finansowym. Specjalizuje się w sprawach frankowych i polisolokatach, ale szczególnie chętnie prowadzi sprawy o upadłość konsumencką. Klienci cenią ja za profesjonalną i pełną zaangażowania postawę oraz skuteczne działania.

FAQ - najczęściej zadawane pytania

Jak przebiega sprawa o upadłość konsumencką?

Procedura upadłości konsumenckiej dzieli się na 3 etapy. Etap pierwszy to postępowanie na którym sąd ogłasza upadłość Etap drugi to właściwe postępowanie upadłościowe gdzie ustala się listę wierzycieli, syndyk likwiduje majątek upadłego. Na tym etapie przygotowywany jest także plan spłaty lub decyzja o umorzeniu długów. Etap trzeci na którym zachodzi zatwierdzenie przez sąd planu spłaty lub umorzenia długów.

Jak długo trwa uprawomocnienie planu spłaty?

Plan spłaty wierzycieli uprawomocnia się po 7 dniach od dnia wydania orzeczenia.